Narcismeblog: “52 weken zonder de narcist” – Week 14: Verontschuldigingen

Narcismeblog: “52 weken zonder de narcist”: Week 14: Weet je nog hoe een echte verontschuldiging klinkt? Omdat narcistische verontschuldiging ofwel afwezig is ofwel ongemeend is, wil ik een kleine herinnering geven aan wat de elementen zijn waaraan je een oprechte verontschuldiging kan herkennen. Een oprechte verontschuldiging is meer dan alleen de woorden “het spijt me” uitspreken. Het gaat om het erkennen van de fout, het tonen van begrip voor de gevolgen ervan en het nemen van verantwoordelijkheid zonder de schuld op de ander af te schuiven. Een effectieve en eerlijke verontschuldiging voldoet aan een aantal belangrijke criteria. De juiste structuur van een oprechte verontschuldiging Er wordt gesproken vanuit de ik-vormEen oprechte verontschuldiging begint met het erkennen van de eigen rol in de situatie. Dit betekent dat er gesproken wordt vanuit de eigen perspectief en niet probeert de schuld te verdraaien of de verantwoordelijkheid te verplaatsen. Bijvoorbeeld: “Ik heb iets verkeerds gedaan en dat spijt me.” “Ik heb je pijn gedaan door mijn woorden/gedrag, en daar neem ik verantwoordelijkheid voor.” Niet juist is: “Het spijt me dat jij je zo voelt.” Dit impliceert dat de schuld bij de ander ligt en dat hun gevoelens het probleem zijn, in plaats van jouw gedrag. Er wordt gesproken over de eigen ervaring en dadenIn plaats van de ander te betrekken in de schuldvraag, richt een oprechte verontschuldiging zich op wat de persoon heeft gedaan. Het erkennen van de eigen acties en fouten is een essentieel onderdeel van oprecht berouw. Bijvoorbeeld: “Ik heb iets kwetsends gezegd zonder na te denken over hoe dat voor jou zou zijn.” “Ik heb onterecht boos op je gereageerd, en ik zie nu in dat dat niet eerlijk was.” Wat niet juist is: “Ik heb dat zo niet bedoeld.” Dit minimaliseert de impact van je daden en schuift de verantwoordelijkheid weg. Zeg expliciet sorryHet woord “sorry” of “het spijt me” moet in de verontschuldiging voorkomen en oprecht bedoeld zijn. Het moet niet vergezeld gaan van excuses of verklaringen die de verantwoordelijkheid verminderen. Bijvoorbeeld: “Het spijt me dat ik je heb gekwetst.” “Ik bied mijn oprechte excuses aan voor mijn gedrag.” Niet juist is: “Het was als grap bedoeld.” Dit bagatelliseert de pijn van de ander en maakt de verontschuldiging betekenisloos. Erkenning van de impact op de anderEen cruciaal aspect van een oprechte verontschuldiging is het erkennen van hoe hun gedrag of woorden jou hebben beïnvloed. Dit toont empathie en laat zien dat ze begrijpen wat ze fout hebben gedaan. Bijvoorbeeld: “Ik realiseer me dat mijn woorden je verdriet hebben gedaan en dat had ik niet mogen doen.” “Ik snap dat mijn acties ervoor hebben gezorgd dat je je gekwetst en ongehoord voelde.” Wat niet klopt: “Je overdrijft, zo erg was het niet.” Dit negeert de gevoelens van de ander en maakt de excuses ongeldig. Wat is géén oprechte verontschuldiging? Er zijn veel manieren waarop mensen proberen verantwoordelijkheid te ontlopen door hun excuses zo te formuleren dat ze eigenlijk geen echte excuses aanbieden. Dit zijn manipulatieve verontschuldigingen die de ander de schuld geven of de pijn minimaliseren. Enkele voorbeelden: “Sorry dat jij je zo voelt.”Dit is geen oprechte verontschuldiging, maar een manier om de verantwoordelijkheid bij de ander te leggen. “Ik bedoelde het niet zo.”Intentie is minder belangrijk dan de impact. Zelfs als iets niet kwetsend bedoeld was, kan het nog steeds pijn doen. “Het was maar een grap.”Dit bagatelliseert de gevoelens van de ander en neemt geen verantwoordelijkheid voor de opmerking of actie. “Als jij je beledigd voelde, dan spijt me dat.”Dit impliceert dat de ander overdreven reageert, in plaats van dat jij iets verkeerd hebt gedaan. Narcistische mensen zullen (nogmaals, ik weet het, ik zaag) GEEN verantwoordelijkheid nemen, geen inzicht zullen hebben over zichzelf en geen fout kunnen toegeven. Als mensen geen oprechte verontschuldiging kunnen geven, dan is de kans groot dat de situatie weinig tot niet zal veranderen en zich waarschijnlijk zal herhalen in de toekomst. Tot volgende week Jeroen